Tokyo.nl » Japan (日本) » Samoerai krijgers

Samoerai krijgers

samoerai masker
Samoerai helm en masker

De gevreesde samoerai krijger staat al eeuwen bekend als een elitesoldaat en meester in de Japanse vechtsporten. Het is een krijger die nergens voor terugdeinst en zijn Shogun (krijgsheer of Daimyo) met zijn leven zal beschermen. Door zijn leven volledig te geven aan de krijgsheer volgt de samoerai de – weg van het zwaard – ook wel Bushido genoemd. De Bushido is een strikte code waarin loyaliteit, discipline en respect hoog in het vaandel staat. De samoerai werd al vroeg in de Japanse geschiedenis boeken en kunst vernoemd en is te vergelijken met de elite eenheden van het leger.

Wat wil je weten over de samoerai?

Oorsprong van de samoerai

samoerai
Samoerai harnassen uit de Edo periode

De term “Samoerai” stamt officieel uit het pre-industriële Japan (tussen 1000-1900) en betekent letterlijk “Hij die dient” oftewel de krijger die de Bushido volgt om zijn Shogun te dienen. De samoerai is een meester in het zwaard vechten met zijn Katana (Daito) en streeft via de Bushido naar één ultiem doel in zijn leven en dat is het één worden met dit zwaard.

De eerste vermeldingen van de samoeraiklasse in het Japanse leger werden vernomen rond de Heinan periode tussen 794 en 1185. Vanuit hier is de term samoerai uitgeroeid tot een ware legende. De samoerai is onverbiddelijk verbonden met de keizerlijke families en Shoguns die zij beschermde. Vandaar dat deze elite Japanse krijgers vaak werden gezien als de specialistische bodyguards die nooit ver van hun machtige meesters te vinden waren.

De bushido

Samoerai Yoroi en Kabuto harnas
Samoerai Yoroi en Kabuto harnas

Samoerai beschermde invloedrijke en rijke Japanners met hun leven in een Yoroi harnas met prachtige Kabuto maskers/helmen en natuurlijk hun katana. Ze hadden maar één levensdoel en dat was volledige toewijding aan hun meesters en het zwaard waarmee ze vochten. Dit principe werd ook wel de weg van de krijger ofwel de Bushido genoemd. Het hield in dat de strijders onafscheidbaar waren van hun zwaard en er één mee probeerde te worden om hun meester te beschermen.

Samoerai helm Kabuto
Samoerai helm Kabuto

Vele uren per dag waren ze bezig het beoefenen van de vechtkunsten en om deze te verbeteren. Daarnaast werkten ze maanden aan de perfecte uitgebalanceerde Katana voor hun manier van vechten. Het zwaard was heilig en moest altijd bij zich gedragen worden, verloor de samoerai zijn zwaard dan verloor hij ook zijn ziel. Wat resulteerde in een zeer grote schande en vaak uitliep in het plegen van seppuku of harakiri wat letterlijk zelfmoord betekend. Hiermee kon de strijder toch een eervolle dood tegemoet zien. Want eer en loyaliteit staan bovenaan de lijst met normen en waarden van een samoerai die de Bushido volgt.

Veel Yakuza leden volgen tegenwoordig nog steeds de weg van Bushido op hun eigen manier. Zwaarden zijn daarom een belangrijk onderdeel van de Japanse maffia.

De tijd van de samoerai

Martial Arts Ken Jutsu
Martial Arts Ken Jutsu

De Japanse krijgers wierven meer en meer bekendheid tijdens het verenigen van Japan door keizer Kammu. Ze werden door keizer Kammu ingezet om burgeropstanden neer te slaan om zo een verenigd Japan te creëren. Door de jaren heen ontwikkelde de zwaardtechnieken van de krijgers en kreeg de vaardigheid de naam Ken-Jutsu wat een onderdeel is van de Budo ook wel de Japanse krijgskunsten. Denk hierbij bijvoorbeeld aan Jiu-Jitsu en het relatief modernere karate en judo.

Wist je dat karate één van de nieuwe Olympische Sporten is tijdens de Zomerspelen in Tokyo 2020 (uitgesteld naar 2021). Een prachtig symbolisch moment voor de Japanners.

Dit was tevens een van de andere pilaren van de legendarische status van de samoerai, het beheersen van zelfverdediging technieken zonder wapens (jiu-jitsu). Andere belangrijke aspecten om de harmonie van het leven en de Bushido manier van leven te eren waren het perfectioneren van de kalligrafie van haiku’s (dichten) en het ikebana (bloemschikken). Deze vormen van streven naar perfecte en harmonie en zijn nog steeds diep verweven in de hedendaagse Japanse cultuur.

Samoerai aan de macht in Japan

Ueno Hikoma Samurai
Ueno Hikoma Samurai

Door de loop van de jaren nam de macht van de samoerai toe en werden ze zelfs zo machtig dat ze na de Genpei-oorlog (1180-1185) heerste over Japan onder het bevel van Minamoto no Yoritomo een machtige samoerai die uitgroeide tot een Shogun. Rond 1192 werd door Seii Taishogun het Kamakura-shogunaat opgericht, waarin de krijgsheren volledig aan de macht waren en heerste over Japan.

Van de samoerai werd verwacht dat ze altijd rechtvaardig handelden, geletterd waren en van de culturele facetten van de maatschappij op de hoogte waren. Tijdens de 13e eeuw werd het Zenboeddhisme een populaire religie in Japan en ook voor de samoerai. De Katana was niet meer het enige item dat de Japanse krijger moest respecteren. Zo kregen ze meerdere eigenschappen toegevoegd aan de samoeraicode, zoals het ontkennen van de angst voor de dood, of het doden van tegenstanders. Hiermee verweven ze de status elitekrijgers en werden ze uiterst bedreven in de vechtkunst en oorlog-strategie.

Ze waren gevreesd door menig tegenstander. Zo sloegen ze meerdere malen invasies van de machtige Mongoolse krijgers onder leiding van Genghis Khan af maar ook aanvallen van Koreaanse en Chinese keizers. De ontwikkeling van de strategische oorlogvoering onder leiding van de strategische samoerai ging zeer snel vooruit.

Wist je dat de Chonmage een traditioneel Japans kapsel is dat geassocieerd wordt met de Samoerai? Bij dit kapsel werd het hoofd bovenop kaal geschoren om zo gemakkelijk een samoeraihelm op te kunnen. Het kapsel werd uiteindelijk ook gezien als statussymbool. Tegenwoordig zie je de chonmage vaak bij sumo worstelaars.

Wil je meer weten over de machtigste samoerai’s uit het verleden? Dan kan je hier verder lezen in het uitgebreide artikel van Allabout-japan.com.

Het uiteenvallen van de samoeraiklasse

De Europeanen (o.a. de Nederlanders via Deshima) introduceerde de Japanners via de handel met nieuwe wapens, bijvoorbeeld geweren en kanonnen. De oorlogvoering veranderde zo langzaam en de Bushido werd met minder toewijding toegepast, dit gebeurde allemaal rond de 15e en 16e eeuw. Gedurende het Tokugawa-shogunaat verloren de samoerai geleidelijk voor het eerst hun militaire functie in Japan, ze werden vaak beëdigd tot ambtenaren van de overheid. De Katana’s en andere samoerai zwaarden werden alleen nog ingezet voor ceremoniële praktijken, want vechten tegen iemand met een geweer was natuurlijk bijna onmogelijk.

Rond de Meiji-restauratie, een belangrijke periode van politieke omwenteling in Japan, werd de samoeraiklasse officieel afgeschaft en het dragen van een samoeraizwaard werd verboden.

Satsuma opstand
Satsuma opstand

Dit ging natuurlijk niet zonder slag of stoot en er ontstond in 1877 de grote Satsuma opstand van de traditionele samoerai tegen de moderne overheid. De Japanse krijgers kregen uiteindelijk meer zeggenschap of taken binnen de overheid waardoor steeds minder traditionele samoerai overbleven.

Tegenwoordig is de Bushido alleen nog maar een manier van omgaan met elkaar en de wapens in de Japanse vechtsport. Toch leeft de Bushido nog onder veel Japanners en de samoerai worden nog steeds gezien als de meest legendarische krijgers van Japan.

Niet alleen de samoerai zijn unieke personages uit het verleden van Japan. De traditionele Japanse muse genaamde Geisha was de ultieme entertainer en is top op de dag van vandaag een illusive karakter dat je kan tegenkomen in Japan.

Het Japanse zwaard de Katana

Katana het Samoerai zwaard
Katana het Samoerai zwaard

Bekwaam zijn in het zwaard vechten was één van de eisen en waarden van de samoerais en hun Bushido. De weg van het zwaard kon je alleen maar volgen als je volledige toewijding gaf aan de verzorging van de Katana en het perfectioneren van de vechtkunsten ermee. De Katana is een vlijmscherp zwaard dat altijd verzorgt en geslepen werd om zo de perfecte balans te vinden. Zo slepen ze het zwaard dagelijks bij.

Katana en wakizashi
Katana en wakizashi

Een Katana ook wel Daito genoemd, behoorde samen met de Wakizashi, en de Tanto (dolk) tot de vaste wapenuitrusting van de feodale samoerai in Japan. Katana betekend letterlijk “lang zwaard” en Wakizashi “Kort zwaard“. Beide hebben een smal en lang blad dat maar één scherpe kant heeft, dit in tegenstelling tot het normale ridderzwaard vanuit Europa dat aan beide kanten geslepen was. De Katana was een stuk lichter dan de Europese zwaarden waardoor de samoerai zeer snel konden toeslaan.

Tegenwoordig kan je in Nederland op meerdere plekken de Japanse zwaardkunsten beoefen, zoals bij kendokai higashi bijvoorbeeld. Hier kan je bijvoorbeeld de Bushidodisciplines Kendo, Laido, Jodo en Katori Shinto Ryu Kenjutsu beoefenen. Katana’s worden overal in Japan nog steeds met groot respect gemaakt, sommige kan je alleen kopen als je jezelf hebt bewezen bekwaam te zijn in het Japanse zwaard vechten (Ken-Jutsu). De prijzen van deze zwaarden kunnen oplopen tot in de honderdduizenden euro’s.

Bekende samoeraifilms

Samoerai films
Samoerai films

Door de jaren heen zijn er veel fantastische films gemaakt over de spectaculaire levenswijze van de Japanse krijgers. Wij hebben hieronder een lijstje gemaakt van de leukste samoeraifilms. Deze films geven niet altijd een volledig realistisch beeld maar geven wel een kijkje in het leven en de vechtstijlen van de zwaardvechters. Daarnaast zijn ze gewoon erg gaaf om te kijken! Als jij er zelf nog één weet laat het dan weten zodat we deze kunnen toevoegen.

  • The Last Samurai
  • Seven Samurai
  • Harakiri
  • Yojimbo
  • The Sword of Doom
  • Throne of Blood
  • Sanjuro
  • Ran
  • Samurai rebellion
  • Kagemusha
  • Twilight Samurai
  • When the last sword is drawn
  • Zatoichi
  • 13 Assassins

Meer informatie over gave samoeraifilms is te vinden op IMDB.

Andere lezers vroegen dit zich af over de samoerai

🎎 Wie is de bekendste samoerai?

De bekendste samoerai is veruit Miyamoto Musashi (宮本 武蔵). Hij was een samoerai met ongeëvenaarde zwaardkunst en is onverslagen gebleven heel zijn leven. Er zijn meer dan 60 duels gedocumenteerd die hij heeft gewonnen. Uiteindelijk heeft hij meerdere boeken geschreven over de vechtkunsten en samoerai scholen opgericht. Andere beroemde samoerai zijn Oda Nobunaga (織田 信長) en Tokugawa Ieyasu (徳川 家康) die uiteindelijk uitgroeide tot shoguns en Japan verenigde.

👘 Waar bestaat een samoerai outfit uit?

A full suit of armour de Yoroi van de Japanse samoerai bestond uit een Dou of Dō (borstplaat), Kasazuri (bescherming voor de heupen), Sode (schouder bescherming), Kote (handschoenen), Kabuto (helm), Mengu (leer om de kabuto vast te maken), Haidate (bescherming voor bovenbenen), Suneate (scheenbeschermers) en natuurlijk de katana (lange zwaard) en de wakizashi (korte zwaard).

🛣️ Wat is de bushido?

De samoerai volgende altijd de bushido code wat letterlijk staat voor “weg van de krijger“. Het is een strikte die zijn loyaliteit, trouw en eer aan zijn meester tot aan de dood eiste. Kon een samoerai zijn eer niet handhaven dan kon hij deze alleen terugverdienen door seppuku te plegen. Zelfmoord ritueel om eer te redden.

⚔️ Wat is Kenjutsu?

Het woord Kenjutsu is een verzamelnaam voor alle type Japanse zwaardsporten en dateert uit de tijd van de samoerai. Het woord “Kenjutsu” betekend letterlijk de “methodes, technieken en kunstvormen van het Japanse zwaard” en is ontstaan rond het jaar 1336.

Dit artikel is geschreven door: Raoul de Boer
1e & 2e foto credits: Patrick Quispel

3 reacties op “Samoerai krijgers”

  1. Interessant artikel. Een paar opmerkingen.

    Er waren twee families (en hun afstammelingen) in Japan die Shogun konden worden, de Taira en de Minamoto. Een shogun werd oorspronkelijk (tijdelijk) benoemd door de keizer. Pas later kreeg de titel een erfelijke status. De Tokugawa waren afstammelingen van de Minamoto. Daarom kon Ieyasu wel shogun worden en zijn bekende voorganger Hideyoshi niet.

    De term Bushido (weg van de krijger) is pas ontstaan aan het einde van de 19e, begin 20e eeuw. Eerder werd er eigenlijk niet over gesproken. Inazo Nitobe heeft de term ‘gecoined’. Daarvoor bestonden er wel geschriften die beschreven hoe de samurai moesten leven/handelen, zoals de Gorin No Sho van Musashi, de Hagakure van Yamamoto Tsunetomo, Fudochi shinmyoroku van Takuan Soho en Heiho Kadensho van Yagyu Munenori. Eigenlijk kom je in geen van deze geschriften de term bushido tegen.

    Goede Japanse zwaarden zijn inderdaad niet goedkoop. Ik heb echter nog niet gehoord van nieuwe zwaarden (Showa to of Heisei To) die honderdduizenden euro’s kosten. Juyo gecertificeerde zwaarden (door NBTHK) zijn prijzig, maar (uitgezonderd de national treasures die je toch nooit kunt kopen) overstijgen ze de 75000 euro vaak niet. Nog duur overigens, dat wel. Een goed zwaard, voorzien van NBTHK of NTHK papieren kun je al, afhankelijk van de periode, de school en de smid en natuurlijk de staat (maar met de juiste papieren hoef je je daar eigenlijk meestal geen zorgen over te maken) kopen vanaf zo’n 180000 yen (zo’n 1800 euro). Dan heb je vaak al een prima tanto of wakizashi. Een katana is vaak duurder, maar voor een goede 4000 euro kun je deze ook al verkrijgen.

    1. Wat een toffe verdieping Peter op dit al erg interessante artikel. Ik ben benieuwd hoe jij deze kennis over de samoerai en zijn zwaarden allemaal hebt vergaard. Gr Ron

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Tokyo.nl logo

Hulp nodig met je reis?

Beroemde highlights van Japan tekenening